VI kadencja

opis sprawy

Interpelacja w sprawie wyłączenia zasiłku pielęgnacyjnego z dochodu będącego podstawą do przyznania i naliczania wysokości zasiłku stałego

Interpelacja nr 3565

do ministra pracy i polityki społecznej

w sprawie wyłączenia zasiłku pielęgnacyjnego z dochodu będącego podstawą do przyznania i naliczania wysokości zasiłku stałego

   Pani Minister! Zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64 poz. 593, z późn. zm.) zasiłek stały przysługuje:

   1) pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej;

   2) pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie.

   Ustalając dochód dla osoby, która pobiera zasiłek stały, stosuje się art. 8 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, zgodnie z którym za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o:

   1) miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych;

   2) składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach;

   3) kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób.

   Do dochodu ustalonego zgodnie z ust. 3 (w brzmieniu obowiązującym od dnia 27.02.2007 r.) nie wlicza się jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego, wartości świadczeń w naturze, świadczenia przysługującego osobie bezrobotnej na podstawie przepisów o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy z tytułu wykonywania prac społecznie użytecznych oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007 r.

   Do dochodu zaliczamy m.in.:

   - zasiłek rodzinny,

   - zasiłek pielęgnacyjny (...)

   Pani Minister, jest oczywistym, iż przytoczone przeze mnie przepisy stosują zasadę uwzględniania wszystkich dochodów, bez względu na ich pochodzenie, wprowadzając tylko nieliczne wyjątki. Zdaję sobie sprawę, że wprowadzenie takiej konstrukcji dochodu wiąże się z wyrażoną w art. 2 ustawy o pomocy społecznej zasadą pomocniczości, zgodnie z którą rolą pomocy społecznej jest umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Wiemy, że pomoc społeczna wkracza w sytuację osób i rodzin dopiero wtedy, gdy nie są one w stanie pokonać trudności życiowych własnym działaniem.

   Jednakże równocześnie ustawodawca przyznaje na mocy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 139 poz. 992, z 2006 r., ze zm.) zasiłek pielęgnacyjny w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia osobie niepełnosprawnej opieki i pomocy innej osobie w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji.

   Mamy tu więc do czynienia z sytuacją, gdy osoba pobierająca zasiłek stały i równocześnie uprawniona do pobierania zasiłku pielęgnacyjnego z powodu niepełnosprawności fizycznej czy też psychicznej (niezawinionej) znajduje się z przyczyn oczywistych w trudnej sytuacji życiowej, niewiele jest w stanie zmienić własnym działaniem, a pomimo tego zostaje jej w praktyce zabrana kwota ww. zasiłku pielęgnacyjnego poprzez zaliczenie go do dochodu przy przyznawaniu zasiłku stałego i w konsekwencji odpowiednim obniżeniu kwoty zasiłku stałego).

   Pani Minister, warto tu również podnieść, że traktowanie w ww. aspekcie zasiłku pielęgnacyjnego analogicznie do pozostałych świadczeń rodzinnych wydaje się być nieuprawnionym, ponieważ zasiłek pielęgnacyjny jako jedyny ze świadczeń rodzinnych przyznawany jest jedynie ze względu na stan zdrowia i winien być przeznaczony na udzielenie pomocy osobie niepełnosprawnej.

   Pani Minister, dodatkowo sugerowany przeze mnie powyższy zapis byłby spójny z analogicznym zapisem o dochodzie w ustawie z dnia 21czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71 poz. 734, z 2001 r., ze zm.), gdzie w art. 3 ust. 3 do dochodu nie wlicza się zasiłków pielęgnacyjnych.

   Pani Minister, wobec powyżej opisanej sytuacji proszę o odpowiedź na pytania:

   1. Czy Pani Minister zgadza się z zasadnością poszerzenia wyjątków z art. 8 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej o świadczenie, jakim jest zasiłek pielęgnacyjny, tak by nie był on wliczany do dochodu będącego podstawą do przyznania i naliczania wysokości zasiłku stałego osobom uprawnionym do otrzymania tegoż zasiłku?

   2. Kiedy ewentualnie możemy oczekiwać wprowadzenia takich zmian?

   3. Jeżeli resort w powyższej kwestii ma odmienne zdanie, proszę o podanie uzasadnienia.

   Z poważaniem

   Poseł Beata Mazurek

   Warszawa, dnia 11 czerwca 2008 r.