6 kadencja, 32 posiedzenie, 2 dzień (17-12-2008)

11 punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Nadzwyczajnej o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny wykonawczy (druki nr 1184 i 1333).

Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości Zbigniew Wrona:

    Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Na wstępie chciałbym podziękować komisji i podkomisji, które pracowały nad tym projektem, bo rzeczywiście został on ulepszony, jeśli chodzi o systematykę, osadzenie w Kodeksie karnym wykonawczym i nadanie tej instytucji trwałego charakteru. Projekt rządowy przewidywał, jak już było powiedziane, umieszczenie tych przepisów w rozdziale końcowym, ale nastąpiło ich przeniesienie do odrębnego rozdziału. Będzie to służyło poprawieniu poziomu legislacyjnego tej instytucji.

    Nie będę omawiał szczegółowo zawartości projektu, ponieważ zostało to już zrobione przez szanownych państwa posłów. Natomiast chciałbym się odnieść do kwestii, które zostały podniesione w wystąpieniach klubowych, jak również w pytaniach.

    Podnoszono kwestię standardów, które muszą spełniać te pomieszczenia, i gwarancji, aby rzeczywiście były to standardy odpowiadające normom międzynarodowym. Chciałbym przede wszystkim powiedzieć, że liczba tych pomieszczeń w stosunku do stanu sprzed paru lat systematycznie spada. To pierwsza konstatacja. Druga jest taka, że zostają tylko pomieszczenia o najwyższym standardzie, które rzeczywiście spełniają normy międzynarodowe. Chciałbym tutaj przedstawić pewne dane, bo pani poseł Dembińska zadała pytanie, ile pomieszczeń ma być przygotowanych. Otóż w 2006 r. funkcjonowały 52 takie pomieszczenia i rocznie umieszczono tam 64 osoby w celu umożliwienia im udziału w czynnościach procesowych. A więc nie była to szokująco duża liczba. W sprawie tej korespondowaliśmy zresztą z Komendą Główną Policji, która odpowiada za przygotowanie tych pomieszczeń i ich utrzymanie, za pobyt tych ludzi w odpowiednich warunkach. Komenda Główna Policji stwierdza, że prezesi sądów czy sądy nie tak chętnie korzystały z tej możliwości, czyli zachowywały się powściągliwie, jednak rzeczywiście przestrzegając reguły, zasady, że tymczasowo aresztowany czy też skazany powinien przebywać albo w areszcie śledczym, albo w zakładzie karnym, a wyjątek podyktowany szczególnymi przyczynami, o których tu była mowa podczas prezentacji projektu, to właśnie te pomieszczenia.

    W 2007 r. funkcjonowało już tylko 19 takich pomieszczeń i rocznie umieszczono w nich 56 osób. Natomiast projekt rozporządzenia, którego wstępna wersja będzie jeszcze podlegała uzgodnieniom międzyresortowym, zgodnie z procedurą legislacyjną, ale została już przygotowana w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych i Administracji i przekazana Wysokiej Izbie bodajże 9 grudnia, przewiduje już tylko 16 takich pomieszczeń. A więc znowu następuje spadek. Koszty utrzymania tych pomieszczeń są przewidziane w budżetach właściwych jednostek organizacyjnych Policji i ani ta ustawa, ani rozporządzenie nie spowodują jakichś wydatków ekstra. Pomieszczenia te funkcjonują, będzie ich mniej, a łączne koszty ich rocznego utrzymania Policja szacuje na 180 tys. zł. Tak to wygląda, jeżeli chodzi o liczby.

    Natomiast muszę powiedzieć parę słów na temat obowiązku konwojowania, o czym mówił pan poseł Dzięcioł. Otóż ten projekt nie dotyczy tej kwestii, tylko kwestii umieszczenia tych osób w wydzielonych pomieszczeniach w jednostkach organizacyjnych Policji z powodów wynikających z ekonomii procesowej, w przypadku gdy zakład karny jest daleko, a sąd, w którym się prowadzi czynności, jest położony w zupełnie innym miejscu albo w sytuacji, gdy decyduje o tym siła wyższa, dochodzi do nieprzewidzianego wypadku bądź przemawiają za tym względy humanitarne. Konwojowanie tych osób i zapewnienie im bezpieczeństwa oraz właściwych warunków rzeczywiście należy w tych wypadkach do Policji. Natomiast projekt nie dotyczy problemu, który od czasu do czasu jest podnoszony, tzn. znaczącego przesunięcia ogólnych obowiązków konwojowania w toku procesu karnego z Policji na inne służby. Trzeba sobie zdawać sprawę, że gdybyśmy to zrobili, to nie ma nic za darmo; jeżeli Policja miałaby nie wykonywać tych konwojów, wtedy trzeba by było w istotny sposób zwiększyć stan etatowy Służby Więziennej. Wiemy przecież, że sytuacja nie jest taka, żebyśmy dysponowali jakimiś wolnymi mocami, żeby Służba Więzienna, strażnicy nie mieli dużo pracy, bo mają jej dużo.

    Chcę tutaj powiedzieć, bo przez panią poseł Kempę była podnoszona kwestia przeludnienia zakładów karnych, że jednak sytuacja się poprawia. Bo o ile jeszcze bodajże 2 lata temu mieliśmy stan przekroczony o ok. 20%, to obecnie zeszliśmy już do 106%, czyli ta populacja jest o 6% większa niż ta, która powinna być, tak by we wszystkich zakładach karnych była przestrzegana norma powierzchniowa, o której była mowa.

    Kończąc, Wysoka Izbo, jeszcze raz dziękuję za prace, za wystąpienia, za pytania, które padły w czasie tej debaty i proszę Wysoką Izbę o uchwalenie tej ustawy w wersji przedstawionej w sprawozdaniu komisji. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia