6 kadencja, 32 posiedzenie, 2 dzień (17-12-2008)

14 i 15 punkt porządku dziennego:

  14. Sprawozdanie Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej o rządowym projekcie ustawy o wojewodzie i administracji rządowej w województwie (druki nr 1072 i 1428).
  15. Sprawozdanie Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej o rządowym projekcie ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w organizacji i podziale zadań administracji publicznej w województwie (druki nr 1073 i 1429).

Poseł Wiesław Woda:

    Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Zabierając głos w imieniu posłów klubu Polskiego Stronnictwa Ludowego w sprawie rządowego projektu ustawy o wojewodzie i administracji rządowej w województwie, chcę przypomnieć, że za kilkanaście dni minie 10 lat od wprowadzenia reformy administracyjnej, w wyniku której powstało 16 województw. Z tej perspektywy należałoby dokonać oceny tej decyzji, choć jest ona nieodwracalna. 10 lat temu posłowie klubu PSL nie poparli ustawy, dziś często słychać, że województw i powiatów jest za dużo. Dużo straciły, nie tylko, jeśli chodzi o prestiż, miasta, które kiedyś były stolicami województw, bo znikły z nich niektóre instytucje obsługujące mieszkańców, ubyło miejsc pracy, wydłużyły się odległości, które muszą pokonać interesanci różnych instytucji.

    W czasie debaty nad projektem najwięcej krytycznych uwag skierowano pod adresem proponowanego zapisu art. 80, przewidującego, że wojewoda do dnia 31 grudnia przeprowadzi likwidację delegatur urzędów wojewódzkich. Komisja słusznie uznała przedstawione argumenty i w nowym art. 14 zapisano, że w celu usprawnienia działania organów rządowej administracji zespolonej w województwie wojewoda może tworzyć delegatury urzędu wojewódzkiego. Wydaje się jednak, że celowe byłoby, by zamiar likwidacji delegatury wojewoda uzgadniał z ministrem administracji, bowiem likwidacja delegatur wiązałaby się z przeniesieniem bądź zwolnieniem pracowników. Tak więc za pracownikiem przeniesionym do urzędu wojewódzkiego wędrowaliby interesanci.

    Muszę przypomnieć, że zadania delegatur w większości są następujące: udostępnianie dokumentacji kadrowo-płacowej byłym pracownikom zlikwidowanych przedsiębiorstw, wykonywanie nadzoru nad uchwałami organów gmin i powiatów, oczywiście te czynności wykonywane są w imieniu wojewody, realizację zadań z zakresu spraw paszportowych, wydalanie niektórych osób z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, rejestracja zaproszeń i wiele innych zadań szczegółowych. Wreszcie delegatury realizują niektóre zadania z zakresu architektury, budownictwa i gospodarki przestrzennej. Tych zadań jest i może być znacznie więcej, by państwo było przyjazne dla obywatela.

    Wątpliwości nasze budzą również art. 8 i 10 mówiące, że prezes Rady Ministrów kieruje działalnością wojewody oraz sprawuje nadzór nad jego działalnością. Rodzi się pytanie: Dlaczego tych zadań nie przypisano ministrowi administracji? Podobnie zresztą jak rozstrzyganie różnych sporów. Naszym zdaniem premier nie ma na to czasu i po prostu tym się nie zajmuje. Spraw jest dużo i dotyczą one często sporów między wojewodą a marszałkiem województwa czy też między wojewodą a sejmikiem wojewódzkim.

    Wiele wątpliwości mamy co do rozdziału 3 mówiącego o kontroli prowadzonej przez wojewodę. Oczywiście kontrole są konieczne, bo w niektórych samorządach zaciera się granica między demokracją a anarchią, ale namnożyło się również organów kontroli, których często nikt nie koordynuje. Niektóre kontrole bardzo się przeciągają, np. Najwyższej Izby Kontroli. Często od podjęcia decyzji o kontroli do jej zakończenia upływa wiele miesięcy, a wynikami już nikt się nie interesuje. Wojewoda powinien zająć się koordynacją kontroli oraz wykorzystaniem ich wyników. Wydaje się, że w rozdziale 5 dotyczącym niezespolonej administracji rządowej w art. 56 pominięto kwestię regionalnej izby obrachunkowej, odgrywa ona bardzo ważną rolę, choć często izby wydają orzeczenia nawzajem sprzeczne. Można mówić o landyzacji orzeczeń, a przecież nasze państwo jest unitarne.

    Nie sposób wreszcie pominąć sprawy przekazania niektórych instytucji przez wojewodę do samorządu, o czym mówili moi przedmówcy. Rodzi się więc pytanie: Jak te instytucje zostały przygotowane do przekazania lub przejęcia nowych zadań? O tych zagadnieniach będzie mówił w drugiej części wystąpienia mój kolega klubowy poseł Bronisław Dutka. Tymczasem proponujemy przesłanie do dalszych prac projektu ustawy o administracji rządowej w województwie. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia