6 kadencja, 32 posiedzenie, 2 dzień (17-12-2008)

16 punkt porządku dziennego:
Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny, ustawy Kodeks postępowania karnego, ustawy Kodeks karny wykonawczy, ustawy Kodeks karny skarbowy oraz niektórych innych ustaw (druk nr 1394).

Poseł Beata Kempa:

    Dziękuję, panie marszałku.

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość mam zaszczyt przedstawić stanowisko odnoszące się do pierwszego czytania rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny, Kodeks postępowania karnego, Kodeks karny wykonawczy, Kodeks karny skarbowy i niektórych innych ustaw.

    Na wstępie chcę powiedzieć, że w odróżnieniu od mojego przedmówcy jestem w tej komfortowej sytuacji, że znam doskonale kompleksowy projekt nowelizacji prawa karnego z poprzedniej kadencji, projekt Prawa i Sprawiedliwości, nad którym, przypomnę, prace w komisji ˝Solidarne Państwo˝ były już prawie na ukończeniu.

    I chcę powiedzieć, panie marszałku, Wysoka Izbo, panie ministrze, panie pośle, że szereg rozwiązań, które były przewidziane w tymże kodeksie, nad którymi pracowaliśmy przez ostatnie dwa lata, jest przejętych do tego kodeksu. Zaraz o tym powiem. Możemy tutaj o tym dyskutować. Ja myślę, że dobrze się stało, że rząd je przejął, ale dla porządku i elegancji politycznej można byłoby o tym wspomnieć.

    Ta nowelizacja, którą dość obszernie przedstawił pan minister Wrona, to nie jest nowelizacja, o której można by było mówić, że jest wyznaczona przez kierunek działania tego rządu, ponieważ część z rozwiązań, które proponuje rząd, to jest chociażby dostosowanie do prawa Unii Europejskiej, więc nie możemy tutaj mówić o tym, że jest to - nie lubię tego słowa, ale czasami używa się takiego sformułowania - jakieś określenie jasnych kierunków polityki obecnego rządu w tym zakresie. Następnie część kwestii jest tutaj uregulowana na skutek orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego i istotnie należy te kwestie jak najszybciej doprecyzować i nad nimi dyskutować.

    Natomiast to, z czym mamy do czynienia dzisiaj, to jest takie stosunkowe rozczłonkowanie tego, co chce rząd, bo przed chwilą, kilka godzin wcześniej, była dyskusja nad rządowym projektem ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny, Kodeks postępowania karnego, a w tej chwili znowu dyskutujemy nad pierwszym czytaniem rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks karny, Kodeks postępowania karnego. Za chwilę będzie kolejna dyskusja nad rządowym projektem ustawy o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego. Z punktu widzenia zasad tworzenia prawa nie jest to dobry zabieg - powinna być spójna, przemyślana, jedna duża nowelizacja, tym bardziej że rząd miał na to cały rok i miał dobre podwaliny w postaci kodeksu Prawa i Sprawiedliwości.

    Ale wracając do kilku rozwiązań, ponieważ nie starczy czasu, aby się odnieść do wszystkich, do rozwiązania recypowanego z naszej propozycji projektu Kodeksu karnego, to jest kwestii rozwiązań w zakresie kary ograniczenia wolności - istotnie trzeba wiedzieć, że ta kara nie jest orzekana w polskich sądach w takim zakresie, w jakim można byłoby ją orzekać, i jeśli te rozwiązania, powtarzam, które już legły u podstaw rozwiązań naszego projektu, przekonają polskich sędziów do stosowania tego rodzaju kary, to myślę, że będzie to dobre rozwiązanie.

    Natomiast trzeba wiedzieć o jeszcze jednej rzeczy w tym zakresie, i tu chcę nawiązać do propozycji związanej z podniesieniem stawek, jeśli idzie o grzywny - oczywiście jesteśmy tutaj za zaostrzeniem kary w tym zakresie, ale tak naprawdę wszystko zależy od wykonania tej kary, należytego wykonania tej kary, a jeżeli w projekcie budżetu na rok 2009 rząd nie przewidział ani jednego etatu kuratorskiego, to ja się pytam, jak ma być wykonywana kara ograniczenia wolności w należytym i pożądanym zakresie, tym bardziej że wejdą zapisy dotyczące dozoru elektronicznego i na to, przypominam, nie został przewidziany ani jeden w etat w projekcie budżetu na 2009 r. Mówienie tutaj o tym, że to rozwiązanie może przyczynić się do tego, aby ta polityka karna była lepiej realizowana, moim zdaniem ma wątpliwe podstawy. To samo, jeśli idzie o karę grzywny. Ja chcę powiedzieć, że dopóki nie będzie znaczonych etatów urzędniczych, znaczonych przez ministra sprawiedliwości, przeznaczonych dla wydziałów, które zajmują się ściągalnością, to ja naprawdę uważam, że to rozwiązanie dotyczące tej ściągalność, która wciąż jest na niskim poziomie - nam udało się poprawić o 2% ściągalność grzywien i kosztów sądowych - również może być rozwiązaniem nieskutecznym. Zatem aby ta polityka w zakresie kary ograniczenia wolności była polityką nowoczesną, tak jak powiedział to również mój przedmówca, to przede wszystkim trzeba stworzyć instrumenty, żeby ona była skuteczna. W budżecie na 2009 r., powtarzam, tej skuteczności nie zapewniono i tych warunków nie stworzono.

    Co do innych rozwiązań w zakresie obrony koniecznej, czy też w zakresie warunków nabycia prawa do warunkowego przedterminowego zwolnienia to są również rozwiązania, które przewidywaliśmy w naszym Kodeksie karnym, autorstwa Prawa i Sprawiedliwości.

    Co do wprowadzenia przepisów z art. 202a i 202b Kodeksu karnego, chroniących partnerów seksualnych przed nadużyciem zaufania przez drugiego uczestnika takiego aktu, myślę, że tutaj dyskusja w tym zakresie jest potrzebna.

    Co do rozwiązań dotyczących sądów 24-godzinnych - no najpierw państwo mówicie, że one nie spełniły swoich oczekiwań, a następnie stwierdzacie, że dobrze by było, żeby ta instytucja nadal istniała, trzeba się więc zdecydować w swoich sądach.

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Odbędzie się dzisiaj również pierwsze czytanie projektu poselskiego tejże ustawy autorstwa Prawa i Sprawiedliwości i warto zachęcić koalicję rządzącą, aby ten projekt skierować do prac wspólnie właśnie z tym projektem Kodeksu karnego autorstwa strony rządowej, gdyż podniesione tam argumenty i argumenty podniesione w państwa projekcie są w pewnej części tożsame. Ja przypomnę tylko, że pan minister Ziobro, ówczesny minister sprawiedliwości, spowodował, aby na etapie wdrażania sądów 24-godzinnych, a więc od 12 marca 2007 r., działał w Ministerstwie Sprawiedliwości zespół, który miał monitorować wejście w życie tej nowej instytucji na gruncie polskiego prawa karnego, która świetnie sprawdza się w Wielkiej Brytanii, świetnie sprawdza się w Hiszpanii i naprawdę nic nie stoi na przeszkodzie, aby równie dobrze sprawdzała się na gruncie prawa polskiego. My byliśmy świadomi, że pewnie będzie trzeba po przynajmniej roku obowiązywania i stosowania tej ustawy wprowadzić rozwiązania, które usprawnią jej funkcjonowanie. I tu tylko jedno zdanie, żeby wyeliminować pewne sformułowania, które funkcjonują w opinii obiegowej, a są autorstwa strony rządzącej i dotyczą chociażby właśnie tejże obrony z urzędu. Najpierw państwo na etapie, kiedy my tworzyliśmy te przepisy, mówiliście o tym, że ta obrona z urzędu, obligatoryjna - i to była taka naprawdę liberalna krytyka w ogóle tego przedsięwzięcia - którą zapewnia ustawa, będzie zbyt kosztowna. My sobie z tego zdawaliśmy sprawę, tyle tylko, że jak rozmawialiśmy o tym, aby ewentualnie złagodzić tę kwestię i nie mówić o obligatoryjnej obronie z urzędu, to wtedy państwo podnosiliście krzyk, że konstytucyjne prawo do obrony będzie naruszone. Dzisiaj już tego nie mówicie, odstępując od tych kwestii. Uważam więc, że trzeba w sprawach takich rozwiązań jak te w kodeksach, a w szczególności w Kodeksie karnym, uczciwie formułować swoje sądy i dyskutować bardzo poważnie, a nie politycznie. (Dzwonek)

    Zatem kończąc już, panie marszałku, Wysoka Izbo, te rozwiązania w dużej części są rozwiązaniami przepisanymi z kodeksu autorstwa Prawa i Sprawiedliwości, zatem z tego powodu, a także z kilku innych, chociażby ze względu na dostosowanie prawa do prawa Unii Europejskiej, czy też zaproponowane rozwiązania co do dostosowania w związku z wyrokami Trybunału Konstytucyjnego, Klub Parlamentarny Prawa i Sprawiedliwości opowiada się za skierowaniem tego projektu do prac w komisji i jednocześnie apeluje, aby zdecydowali państwo, by kolejny projekt autorstwa Prawa i Sprawiedliwości dotyczący usprawnienia działania sądów 24-godzinnych, nad którym dzisiaj, jak wspomniałam, będziemy dyskutować, przekazany został do prac w komisji, tak abyśmy mogli kompleksowo uchwalić kwestię związaną z nowelizacją prawa karnego w ogólności. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia